Het aandeel sociale huurwoningen in Zuid-Holland neemt af, terwijl de vraag onverminderd hoog blijft. Het aantal corporatiewoningen daalde in sommige gebieden 1zelfs in absolute zin. Dat blijkt uit de Jaarrapportage Woningbouw van de provincie Zuid-Holland.
Gedeputeerde Anne Koning (Volkshuisvesting) trekt aan de bel. Bijna de helft van alle Zuid-Hollandse huishoudens komt volgens haar in aanmerking voor sociale huur. Als er nu niet wordt bijgestuurd, wordt het nog moeilijker om een betaalbaar huis te vinden.
Uit de Jaarrapportage Woningbouw 2025 blijkt dat die ambitie steeds verder buiten bereik raakt. Ondanks afspraken tussen het Rijk, de provincie, bouwers en gemeenten neemt het deel sociale huurwoningen vooral verder af, van 29 procent in 2020 tot 28,1 procent in 2024. In de regio Rotterdam nam het aantal beschikbare sociale huurwoningen in die periode zelfs met 1.862 af.
Met de woningbouwplannen voor de periode 2026 tot en met 2030 wordt de achterstand niet ingelopen. Met 27,3 procent bestemd voor sociale huurwoningen blijft het aandeel ook de komende jaren fors achter.
Een belangrijke oorzaak van het tekort aan nieuwe sociale huurwoningen is een gebrek aan investeringscapaciteit en bouwlocaties bij woningcorporaties. Ook lopen veel bouwprojecten vertraging op, bijvoorbeeld doordat mensen met bezwaren naar de rechter stappen. Tegelijkertijd zijn de kosten voor renovatie en nieuwbouw opgelopen. Hierdoor komen de Zuid-Hollandse woningcorporaties ruim 5,5 miljoen euro tekort om aan de Nationale Prestatieafspraken te voldoen.
De gevolgen voor woningzoekenden zijn groot. De gemiddelde wachttijd voor een sociale huurwoning ligt inmiddels tussen de bijna 3 en ruim 8,5 jaar. Bijna de helft van de Zuid-Hollandse huishoudens komt in aanmerking voor een sociale huurwoning. Voor bijvoorbeeld een startende onderwijzer is dat heel moeilijk. Kopen is met zo’n inkomen nauwelijks een alternatief: in Zuid-Holland zijn minder dan 30 tot 50 kleine studio’s of kluswoningen beschikbaar binnen het maximale hypotheekbedrag van ongeveer 213.500 euro.
De financiële gaten kan de provincie niet helemaal dichten. Wel helpt Zuid-Holland met subsidies en de inzet van mensen. Het aantal subsidieaanvragen voor het bouwen van sociale huurwoningen is de afgelopen periode sterk toegenomen. In 2025 werd 26,9 miljoen euro uitgekeerd, en voor 2026 is al voor 48 miljoen euro aan financiële hulp aangevraagd.
In het rapport roept Zuid-Holland gemeenten op meer sociale huurwoningen te bouwen. Het Rijk wordt gevraagd zo snel mogelijk de vennootschapsbelasting voor woningcorporaties stop te zetten, zodat corporaties meer nieuwe sociale huur- en middenhuurwoningen kunnen bouwen. Ook dringt de provincie aan op andere fiscale maatregelen en versoepelingen die de woningbouw versnellen.
